بومی گزینی کنکور در انتخاب رشته 1405 | بررسی جزئیات

سیستم انتخاب رشته کنکور به نحوی سازمان‌دهی شده است که بر اساس معیارها و فاکتورهای مختلفی، اولویت‌های

افراد، مورد قبول یا رد شوند. یکی از این معیارها، بومی گزینی کنکور است که ممکن است در ظاهر پیچیده باشد؛ اما با یادگیری قوانین آن به صورت کامل، می‌توانید شانس قبولی کد رشته محل‌های خود را افزایش دهید و کد رشته شما سوخت نشود. در این مقاله به بررسی کامل و جامع نحوه تاثیر بومی گزینی کنکور می‌پردازیم. با ما همراه باشید!

بومی گزینی چیست؟

بومی گزینی به این معناست که بخشی از ظرفیت هر رشته‌ای را مخصوص داوطلبان بومی آن دانشگاه اختصاص دهیم؛ یعنی این ظرفیت فقط بین داوطلبان استان یا استان‌های خاصی است و رقابت هم بین افراد آن است.

اهمیت و تاثیر بومی گزینی کنکور

ممکن است داوطلبی وجود داشته باشد که رتبه آن برای قبولی در یک رشته خاص به صورت لب مرز باشد و نتواند هر کد رشته دلخواهی را وارد کند. اطلاع از قوانین مربوط به بومی گزینی باعث می‌شود که شانس خود را برای قبولی در رشته مدنظر خود بالا ببرد؛ زیرا قوانین بومی گزینی کنکور به شما نشان می‌دهد که برای هر رشته‌ای لازم است چه استانی را انتخاب کنید تا از سهمیه بومی گزینی آن به خوبی استفاده کنید.

علاوه بر دلایل ذکر شده، در بعضی از استان‌ها نیاز تخصصی نسبت یک رشته‌ای بیشتر است؛ بنابراین از طریق سهمیه بومی گزینی کنکور، شانس قبولی داوطلبان بومی افزایش می‌یابد.

همچنین بومی گزینی کنکور به داوطلبان و خانواده آن‌ها کمک ویژه‌ای می‌کند؛ زیرا باعث می‌شود که هزینه‌های نقل و انتقالات و زندگی دانشجویی و… به آن‌ها تحمیل نشود یا کمتر شود.

در کنکور بومی به چه کسانی می‌گویند؟

در انتخاب رشته کنکور سراسری، به یک فردی بومی می‌گوییم که در یک استان، ناحیه یا قطب موردنظر آن دانشگاه مدنظر ما قرار گرفته است. بومی گزینی کنکور بدین صورت است که افراد بومی در استان، ناحیه و قطب را مدنظر پذیرش در سهمیه بومی گزینی کنکور قرار می‌دهد.

دانشجویان غیر بومی چه کسانی هستند؟

دانشجوی غیر بومی، به دانشجویی گفته می‌شود که خارج از پذیرش بومی گزینی کنکور مربوط به آن رشته محسوب می‌شود.
در رشته‌های بومی استانی، داوطلبان غیر بومی را داوطلبان غیر از آن استان می‌توان توصیف کرد.
در رشته‌های بومی ناحیه‌ای، داوطلبان غیر بومی را می‌توان داوطلبان غیر از آن ناحیه (استان‌های مجاوری که یک ناحیه تشکیل می‌دهند) دانست.
در رشته‌های بومی قطبی، داوطلبان غیر بومی را می‌بایست به داوطلب غیر از آن قطب اختصاص داد.
همانطور که گفتیم، سهم ظرفیت این داوطلبان در یک کد رشته خاص با بومی گزینی کنکور در رشته‌های پر متقاضی ۴۰ درصد و در سایر رشته‌ها ۲۰ درصد است.

انواع بومی گزینی کنکور

برای پذیرش در رشته‌های مختلف، باید به این اشاره کرد که آن رشته چه نوع پذیرشی دارد. هر رشته ممکن است پذیرش کشوری یا بومی گزینی داشته باشد.

پذیرش کشوری

پذیرش کشوری بدین صورت است که اختلافی بین دانشجویان سراسر کشور برای قبولی در کد رشته خاصی وجود ندارد؛ برای مثال در رشته بینایی سنجی برای پذیرش داوطلبان، فرقی میان داوطلب استان کرمانشاه و داوطلب استان خراسان رضوی وجود ندارد.
نحوه تقسیم ظرفیت رشته‌های کشوری بدین شرح زیر است (فرض کنید که ۱۰۰ نفر ظرفیت برای یک رشته وجود دارد)

در ابتدا ۲۵ درصد ظرفیت را به داوطلبان سهمیه ۲۵ درصد و ۵ درصد ظرفیت را به داوطلبان سهمیه ۵ درصد اختصاص می‌دهند؛ بنابراین ۳۰ درصد ظرفیت را بین این افراد تقسیم کردیم. تا به اینجا ۳۰ نفر از ۱۰۰ نفر را این دسته از افراد تشکیل می‌دهند.
در ادامه از ۷۰ درصد باقیمانده، چون پذیرش داوطلبان بر اساس کشوری است، ۷۰ ظرفیت باقیمانده را بین سهمیه مناطق (سهمیه منطقه ۱، ۲ و ۳) تقسیم می‌کنند. نحوه تقسیم بندی بین سهمیه مناطق بر اساس تعداد شرکت‌کنندگان هر منطقه محسوب می‌شود؛ برای مثال ظرفیت بیشتری از رشته‌ها را به داوطلبان منطقه ۲ اختصاص می‌دهند.

پذیرش بومی

اکنون در ادامه به انواع بومی گزینی کنکور می‌پردازیم:

بومی استانی

رشته‌های بومی استانی برای رشته‌هایی کاربرد دارد که در تمامی استان‌ها قرار دارند و برای سهمیه بومی گزینی لازم است بین داوطلبان همان استان تقسیم شود. این نوع از بومی گزینی برای رشته‌هایی همچون پرستاری و… کاربرد دارد.

بومی ناحیه‌ای

ابتدا تعریف ناحیه را می‌بایست مشخص کنیم. ناحیه بدین معناست که چند استان مشخص کنار هم، یک ناحیه را تشکیل می‌دهند. در کل کشور ایران ۹ ناحیه وجود دارد که هر ناحیه حداقل از ۲ استان مجاور تشکیل شده‌ است که در انتهای این بخش تصویر تقسیم‌بندی نواحی کشور را می‌توانید مشاهده کنید.
در این رشته‌ها، برای پذیرش در سهمیه بومی گزینی کنکور، رقابت بین داوطلبان ناحیه است؛ برای مثال داوطلب استان‌های کرمانشاه، همدان و کردستان برای قبولی در آن کد رشته مخصوص هیچ تفاوتی باهمدیگر ندارند و می‌توانند در آن سهمیه مورد پذیرش قرار گیرند. برای این دسته از رشته‌ها با این نوع پذیرش، میتوان رشته پزشکی، معماری و حقوق را معرفی کرد.

بومی قطبی

در این دسته از رشته‌ها، از آنجایی که ممکن است بعضی رشته ها در نواحی خاصی قرار نداشته باشند، پذیرش بومی گزینی آن را به صورت قطبی قرار دادند.
تعریف قطب بدین صورت است که چند ناحیه کنار هم، یک قطب را تشکیل می‌دهد. در ایران ۵ قطب داریم که هر قطبی از ۲ ناحیه تشکیل شده است. (البته قطب ۵ فقط از ناحیه ۵ تشکیل شده است که از این قاعده مستثنی است)
برای این دسته از رشته‌ها با این نوع پذیرش می‌توان رشته فیزیوتراپی و دامپزشکی را مثال زد.

در نهایت تصویر زیر را برای شما قرار دادیم تا بتوانید استان، نواحی و قطب خود را مشخص کنید و طبق آن بتوانید بومی بودن خودتان را تشخیص دهید.

سهمیه بومی در کنکور چند درصد است؟

همان طور که گفتیم، بسیاری از رشته‌ها پذیرش بومی گزینی کنکور دارند و آن ها را به دسته‌های مختلفی (استانی، ناحیه‌ای و قطبی) تقسیم کردیم.
سهمیه بومی برای پذیرش ظرفیت این دسته از افراد بدین صورت است که برای رشته‌های پرمتقاضی ۶۰ درصد و برای سایر رشته‌ها ۸۰ درصد از ظرفیت کل یک کد رشته به این داوطلبان اختصاص داده می‌شود.
در تصویر زیر می‌توانید رشته‌های پر متقاضی هر کدام از گروه‌های آزمایشی را بر اساس اعلام سازمان سنجش ببینید.

ملاک تعیین استان بومی

برای آنکه مشخص شود که در چه ناحیه و قطبی قرار دارید، می‌بایست در ابتدا متوجه شوید که چه استانی به‌عنوان استان بومی شما مشخص شده است. شرایط استان بومی به شرح زیر است:

• ملاک تعیین استان بومی، سه سال آخر تحصیلات دبیرستان است.
• در صورتی که هر سه سال دبیرستان در یک استان باشید، همان استان به عنوان استان بومی شما در نظر گرفته خواهد شد.
• در صورتی که سه سال آخر تحصیلات را در یک استان نباشید یا در خارج از کشور باشید، استان محل تولد شما به عنوان استان بومی در نظر گرفته خواهد شد.
• در صورتی که سه سال آخر تحصیلات و محل تولد شما در خارج از کشور باشد، استان بومی شما تهران در نظر گرفته خواهد شد.

تقسیم ظرفیت در پذیرش بومی گزینی کنکور

در رشته‌هایی که بر اساس گزینش بومی پذیرش می‌شوند، تقسیم ظرفیت متفاوتی نسبت به رشته‌های کشوری دارند که در ادامه در مورد این فرایند توضیح می‌دهیم.

رشته‌های پرمتقاضی

در این رشته‌ها ۶۰ درصد از ظرفیت را به داوطلبان بومی اختصاص می‌دهند و ۴۰ درصد باقیمانده را به داوطلبان آزاد (غیر بومی) داده می‌شود.
نحوه پذیرش بومی گزینی کنکور در رشته‌های پرمتقاضی بدین گونه است. (فرض کنید که این کد رشته ۱۰۰ نفر ظرفیت دارد)

در ابتدا ۳۰ درصد ظرفیت را به سهمیه‌های ۲۵ و ۵ درصد اختصاص می‌دهند.
در مرحله بعدی که ۷۰ درصد ظرفیت باقی مانده است، ۴۰ درصد از این ۷۰ درصد را به داوطلبان غیر بومی اختصاص می‌دهند. اگر ظرفیت را ۱۰۰ نفر فرض کنیم، از ۷۰ نفر باقیمانده، ۴۰ درصد را به داوطلبان غیر بومی اختصاص می‌دهیم؛ در این مثال ۴۰ درصد ۷۰ نفر، ۲۸ نفر حساب می‌شود.
در نهایت ۴۲ درصد باقیمانده را بین سهمیه مناطق (منطقه ۱، ۲ و ۳) تقسیم می‌کنند.

سایر رشته‌ها

در این رشته‌ها سهم بومی گزینی ۸۰ درصد از ظرفیت است که در ادامه بدین شرح است. (فرض کنید که این کد رشته ۱۰۰ نفر ظرفیت دارد)
در ابتدا ۳۰ درصد از ۱۰۰ درصد را به داوطلبان سهمیه ۲۵ و ۵ درصدی اختصاص می‌دهیم که در نهایت ۷۰ درصد (۷۰ نفر) باقی می‌ماند.
در مرحله بعدی، از ۷۰ درصد باقیمانده، ۲۰ درصد را به داوطلبان غیر بومی اختصاص می‌دهیم ( در این مثال ۲۰ درصد از ۷۰ نفر، ۱۴ نفر می‌شود)
در نهایت ۵۶ درصد (۵۶ نفر از ۱۰۰ ظرفیت) را بین داوطلبان بومی مربوط به آن نوع پذیرش تقسیم می‌کنیم.

لیست رشته‌های بومی و کشوری

در ادامه مقاله به دسته‌بندی کردن رشته‌ها بر اساس بومی گزینی کنکور و گروه آزمایشی می‌پردازیم:

تجربی

استانی

ناحیه‌ای

قطبی

کشوری

انسانی

استانی

ناحیه‌ای

قطبی

کشوری

ریاضی

استانی

ناحیه‌ای

قطبی

کشوری

برای مطالعه مقاله‌های مربوط به انتخاب رشته، همین حالا برو صفحه مقالات انتخاب رشته!!

تاثیر بومی گزینی در انتخاب رشته کنکور فرهنگیان

در رشته‌های فرهنگیان، پذیرش بومی گزینی کنکور به صورت بومی استانی محسوب می‌شود؛ بنابراین در این رشته‌ها، 80 درصد از ظرفیت را مختص داوطلبان فرهنگیان همان استان قرار می‌دهند.

بومی استانی بودن پذیرش بومی گزینی کنکور در دانشگاه‌های فرهنگیان، باعث می‌شود که داوطلبان یک استان بتوانند به راحتی در دانشگاه فرهنگیان استان خود قبول شوند و دانشجوی فرهنگیان شوند.

نحوه پذیرش دوره‌های غیر روزانه

این دسته از بومی گزینی‌هایی که گفتیم، می‌تواند برای هر کدام از رشته‌های روزانه متفاوت باشد. در سایر دوره‌های تحصیلی دانشگاه‌ها پذیرش بومی گزینی مشخص و واحد است که در ادامه مشخص می‌کنیم.

• دوره نوبت دوم (شبانه) بومی استانی محسوب می‌شود.
• دانشگاه‌های غیر انتفاعی و پیام‌نور به صورت بومی ناحیه‌ای محسوب می‌شوند.
• دوره‌های مجازی غیر انتفاعی، پردیس خودگردان و شهریه‌پرداز به صورت کشوری محسوب می‌شوند.
• رشته‌های پزشکی، دندانپزشکی، داروسازی و دامپزشکی دانشگاه آزاد به صورت کشوری پذیرش می‌شوند.
• پذیرش در رشته‌های فرهنگیان، به صورت بومی استانی محسوب می‌شود.

دقیق‌ترین انتخاب رشته با تست آنلاین انتخاب رشته

خیلی از داوطلبان از اینکه می‌خواهند در کدام رشته دانشگاهی تحصیل کنند آگاهی ندارند و صرفا فقط درباره این رشته‌ها از دور چیزهایی شنیده‌اند. نوتروفیل برای این داوطلبان تست آنلاین انتخاب رشته را طراحی کرده‌است. این تست بسیار دقیق می‌باشد و با 54 سوالی که شامل می‌شود، داوطلب را در 18 بعد می‌سنجد و به داوطلب در انتخاب رشته دقیق‌تر و باکیفیت‌تر کمک می‌کند.

همچنین داوطلبان بعد از انجام این تست، برای آگاهی بیشتر از رشته‌ها می‌توانند به صفحه مقالات انتخاب رشته دانشگاهی مراجعه کنند و با سرچ رشته موردنظر خود درباره آن رشته اطلاعاتی را کسب کنند.

کلام آخر

ما در این مقاله تلاش کردیم که هر آنچه که در خصوص بومی گزینی کنکور لازم است را به شما ارائه دهیم تا برای انتخاب رشته به مشکل نخورید و با آگاهی بیشتری انتخاب رشته خود را انجام دهید.

برنامه‌ریزی دقیق و کمک گرفتن از یک مشاور کاربلد که به صورت تخصصی با چالش‌های مسیر کنکور آشنا است، می‌تواند مسیر موفقیت شما را هموارتر کند. تیم مشاور کنکور نوتروفیل که از افراد با تجربه و حاذق تشکیل شده است میتواند در مسیر کنکور به شما بسیار کمک کند.

سوالات متداول