دانش آموزانی که در امتحانات نهایی نوبت خرداد ماه در برخی از دروس، موفق به کسب نمره قبولی نشدند میتوانند در صورت داشتن شرایط لازم از قانون تک ماده و تبصره برای قبولی خود استفاده کنند که در ادامه بیشتر در مورد اینکه اصلا تک ماده چیه و چه فرقی با تبصره دارد و چه شرایطی داره صحبت میکنیم؛ با ما همراه باشید!!
در این مقاله شرایط تک ماده یازدهم و شرایط تبصره دوازدهم 1405 را به صورت جداگانه هم بررسی میکنیم تا به طور کامل با آنها آشنا بشوید و آگاهانه تصمیم بگیرید.
شرایط قبولی در امتحانات نهایی

اگر در امتحانات نهایی در برخی از دروس نمره بسیار پایینی کسب کردید نگران نباشید؛ هر نمره پایینی به معنای مردودی شما نیست و باید قبل از هر تصمیمی شرایط خود را به صورت کامل بررسی کنید:
قبولی عادی
اگر نمره سالانه شما حداقل 10 باشد و نمره برگه امتحانی هم حداقل 7 باشد شما بدون استفاده از تک ماده قبول هستید و جای نگرانی نیست!!
- حد نصاب قبولی در رشتههای نظری کسب نمره 10 و در رشته های فنی و کارگاهی کسب نمره 12 الزامی است.
مردودی
اگر نمره سالانه شما کمتر از 7 باشد و نمره برگه امتحانی هم کمتر از 7 باشد، در این شرایط شما امکان استفاده از تک ماده را ندارید و در آن درس مردود شده اید؛ برای قبولی در درس مردودی باید مجدد در امتحانات شهریور ماه شرکت کنید.
قبولی با استفاده از تک ماده
در این بخش ابتدا باید با مفهوم تبصره (تک ماده) آشنا شوید و سپس شرایط قبولی با استفاده از تک ماده را بررسی کنید:
تک ماده چیست؟
برای قبولی در امتحانات نهایی، باید حداقل نمره لازم را کسب کنید؛ در غیر این صورت شما 2 راه پیش رو دارید:
- شرکت در امتحان نهایی شهریور، دی و یا خرداد سال بعد
- استفاده از تک ماده یا همان تبصره
تک ماده قانونی است که به دانش آموزان این فرصت را میدهد که در صورت داشتن نمره نزدیک به حد قبولی، بدون شرکت مجدد در امتحان، آن درس را قبول شوند. در صورتی که دانش آموز تمایلی به شرکت مجدد در امتحانات شهریور و دی ماه نداشته باشد، استفاده از تبصره یک راهکار استثنائی محسوب میشود. اما برای استفاده از تک ماده باید یک سری شرایط داشته باشید که در ادامه به آن میپردازیم.
تفاوت تبصره با تک ماده چیست؟
تک ماده و تبصره هر دو مبنای یکسانی دارند و به دانش آموزان کمک میکنند تا اگر در دروسی نمره پایینی کسب کردند بدون شرکت مجدد در امتحانات نهایی آن دروس را پاس شوند فقط با این تفاوت که تک ماده برای همه دانش آموزان مقاطع متوسطه اول و دوم قابل استفاده است اما اصطلاح تبصره فقط برای دانش آموزان پایه دوازدهم قابل استفاده است و یا به عبارتی تبصره به طور خاص برای امتحانات نهایی و زمانی که دانش آموز در نمره نهایی مردود شده است استفاده میشود.
شرایط استفاده از تبصره دوازدهم 1405

اگر قصد شرکت در امتحانات شهریور و دی ماه را ندارید و میخواهید از قانون تک ماده استفاده کنید باید دارای یک سری شرایط باشید تا بتوانید از قانون تک ماده بهره ببرید در غیر این صورت نمیتوانید از این قانون استفاده کنید و باید مجدد در امتحانات شهریور شرکت کنید. توصیه میشود به دلیل اهمیت پایه دوازدهم، حتما در مورد شرایط تبصره دوازدهم 1405 با یک مشاور کاربلد و باتجربه مشورت کنید.
شرایط تبصره دوازدهم:
- اگر نمره برگه امتحان نهایی شما زیر 7 باشد و نمره سالانه هم 10 یا بالاتر از 10 باشد میتوانید از قانون تک ماده استفاده کنید.
- اگر نمره سالانه شما در درس مورد نظر بین 7 تا 10 باشد میتوانید از قانون تک ماده استفاده کنید.
آموزش و پرورش در خصوص استفاده از قانون تک ماده یک جدولی ارائه داده است که در آن شرایط تک ماده و تبصره دوازدهم را مشخص کرده است:
حالت های مختلف نمرات در دروس نهایی رشته های نظری 1405
| نمره برگه امتحان | نمره سالانه | وضعیت قبولی |
| 10 یا بالای 10 | 10 یا بالای 10 | قبول |
| 7 یا بالای 7 | 10 یا بالای 10 | قبول |
| کمتر از 7 | 10 یا بالای 10 | مردود است ولی میتواند از تبصره استفاده کند. |
| کمتر از 7 | 7 یا بالای 7 | مردود است ولی میتواند از تبصره استفاده کند. |
| هر نمره ای | کمتر از 7 | مردود است و نمیتواند از تبصره استفاده کند. |
چگونگی محاسبه نمره سالانه برای تک ماده

نمره سالانه، مجموع کل نمرات در طول سال است که شامل موارد زیر با این ضرایب است:
- نمره مستمر نوبت اول : ضریب 1
- نمره برگه نوبت اول : ضریب 2
- نمره مستمر نوبت دوم : ضریب 1
- نمره برگه نوبت دوم : ضریب 4
نحوه محاسبه نمره سالانه
مجموع نمرات ( مستمر نوبت اول، برگه نوبت اول، مستمر نوبت دوم، برگه نوبت دوم) با در نظر گرفتن ضرایب آنها، تقسیم بر 8 میشود و نمره سالانه مشخص میشود.
حداکثر چند درس را میتوانیم با استفاده از تک ماده قبول شویم؟
طبق قوانین، تعداد امکان جبران نمرات مردودی برای دروس مختلف با استفاده از قانون تک ماده محدود است و دانش آموزان، میتوانند برای 4 درس اقدام به استفاده از تک ماده کنند.
با توجه به حذف شرط دو عنوان درس نهایی و دو عنوان درس غیر نهایی برای استفاده از تک ماده و تبصره در متوسطه دوم، دانش آموزان میتوانند 4 درس را به صورت تک ماده پاس شوند و فرقی نمیکند که این 4 درس نهایی باشد یا غیر نهایی. بنابراین تمام دانش آموزانی که قصد استفاده از تبصره و تک ماده را دارند میتوانند تنها برای 4 درس اقدام کنند.
توصیه میکنیم، برای استفاده از قانون تک ماده حتما با یک موسسه مشاور کنکور مشورت کنید تا کامل شما را در این مورد راهنمایی کنند.
شرایط استفاده از تک ماده یازدهم و دهم 1405

در دوره دوم متوسطه یعنی دهم و یازدهم شرایط استفاده از تک ماده یازدهم و دهم به وضعیت تعداد دروس مردودی و نمرات سالانه دانش اموز بستگی دارد و از آنجایی که امتحانات پایه های دهم و یازدهم در حال حاضر به صورت غیر نهایی برگزار میشود و فقط چند درس از یازدهم نهایی است، فقط برای 4 درس ( نهایی و غیر نهایی) میتوانند از تک ماده استفاده کنند.
به صورت کلی شرایط قبولی در تک ماده یازدهم و دهم به صورت زیر است:
- نمره سالانه بیشتر از 10: قبولی بدون قید و شرط
- نمره سالانه بین 7 و 10: استفاده از تبصره یا تک ماده الزامی است.
- نمره سالانه کمتر از 7: مردودی، حتی با نمره امتحان بالا
اگر نمره سالانه کمتر از 7 باشد، مردود محسوب میشود و نمیتواند از تک ماده استفاده کند بنابراین باید مجدد در امتحانات شهریور ماه شرکت کند.
نکته مهم این است که در واقع سیستم آموزشی به این شکل است که درس های افتاده پایه های دهم و یازدهم را نمیتوانید در همان خرداد ماه از تک ماده استفاده کنید بلکه به عنوان درس مانده در پرونده شما ذخیره می شود. این سهمیه 4 درس تک ماده تا زمان فارغ التحصیلی شما در پایان پایه دوازدهم دست نخورده و غیر فعال باقی می ماند.
در نتیجه دانش آموزان دهم و یازدهم اگر نمره قبولی را در خرداد ماه نگیرند موظف هستند در امتحانات شهریور ماه شرکت کنند و فقط در شرایطی که در امتحانات شهریور و دی ماه قبول نشوند این درس های مانده در کارنامه حفظ میشوند و در سال دوازدهم سهمیه 4 درس را برای تک ماده در دیپلم اعمال میکنند.
نکات تکمیلی درباره تک ماده ( تبصره)
- در صورت استفاده از تک ماده نمره اصلی شما در کارنامه هیچ تغییری نمیکند؛ یعنی نمره واقعی شما حتی اگر 5 یا 7 بود همان نمره در کارنامه باقی میماند و فقط وضعیت مردودی به قبولی تغییر میکند.
- برای ثبت درخواست تک ماده باید در بازه زمانی خاصی اقدام کنید و خارج از این بازه دیگر نمیتوانید برای استفاده از قانون تک ماده اقدام کنید.
- طبق تبصره دوازدهم و تک ماده یازدهم و دهم در مجموع برای 4 درس نهایی میتوانید از تک ماده استفاده کنید.
- برای استفاده از تبصره دوازدهم و تک ماده یازدهم و دهم باید درخواست کتبی به مدرسه ارائه دهید.
- در صورت عدم استفاده از قانون تک ماده باید در امتحانات شهریور ماه شرکت کنید.
مراحل استفاده از قانون تک ماده

در بیشتر مواقع، اگر شرایط استفاده از قانون تک ماده را داشته باشید، سیستم ثبت نمرات مدرسه به صورت خودکار وضعیت تک ماده را برای شما اعمال میکند ولی برای اطمینان بیشتر توصیه میشود که این مراحل را طی کنید:
- بعد از اعلام نتایج نمرات نهایی در سایت مای مدیو، کارنامه و نمرات خود را با دقت بررسی کنید و نمره برگه امتحانی و نمره سالانه خود را یاداشت کنید تا یک برآورد کلی از وضعیت خود داشته باشید.
- با یک مشاور حاذق و با تجربه مشورت کنید تا مشمول بودن یا نبودنتان برای هر درسی مشخص شود.
- در صورت طی کردن این مراحل و برای اقدام به استفاده از قانون تک ماده، فرم درخواست تک ماده را تکمیل و امضا کنید و به مدرسه خود تحویل دهید.
- پس از بررسی و تایید، وضعیت نهایی درس در سیستم مدرسه به وضعیت قبولی تغییر میکند و در کارنامه رسمی شما درج میشود.
تک ماده در معدل و سوابق تحصیلی چه تاثیری میگذارد؟
استفاده از قانون تک ماده و تبصره، تاثیری بر معدل کل دانش آموز ندارد یعنی نمره ای که دانش آموز در تک ماده کسب میکند، جایگزین نمره قبلی نمیشود و معدل کل با توجه به نمره های اولیه در تمام دروس محاسبه میشود یعنی طبق شرایط تبصره دوازدهم در صورت استفاده از قانون تک ماده، نمره اصلی و قبلی برگه امتحانی شما ثابت میماند.
به صورت کلی دانش آموزان از تک ماده میتوانند برای قبولی در درس مردودی استفاده کنند و این موضوع هیچ تاثیری بر معدل نهایی ندارد و فقط وضعیت مردودی به قبولی تغییر داده میشود.
آیا استفاده از تک ماده روی کنکور تاثیرگذار است؟
استفاده از تک ماده به طور مستقیم تاثیری بر نمره نهایی کنکور سراسری ندارد. اما به طور غیرمستقیم میتواند تراز کنکور را پایین بیاورد. زیرا وقتی فرد با استفاده از تک ماده فارغالتحصیل میشود، نمره پایین درس مربوطه به طور قابلتوجهی معدل را پایین میآورد. بنابراین بر اساس شرایط تبصره دوازدهم، استفاده از تک ماده هیچ تاثیری روی نمره ندارد.
آیا نمراتی که در امتحانات شهریور کسب میکنیم در کنکور تاثیر دارد؟
خیر؛ نمرات امتحانات شهریور ماه اصلا ملاک سوابق تحصیلی کنکور نیستند و فقط برای گرفتن مدرک دیپلم هستند. اگر قصد افزایش تراز خود را دارید نباید روی امتحانات شهریور ماه حساب باز کنید زیرا حتی با گرفتن نمره 20 هم هیچ تاثیری روی معدل و تراز کنکور ندارد. برای افزایش معدل و تراز خود میتواند در سال آینده، ترمیم معدل انجام دهید و نمرات خود را افزایش دهید.
استفاده از تک ماده یا شرکت در امتحانات شهریور؛ کدام بهتر است؟
برای پاسخ به این سوال بهتر است، ابتدا هر کدام را به صورت جداگانه بررسی کنیم و بعد نتیجه نهایی را بگوییم:
تک ماده
- در صورت استفاده از تک ماده، نمره ثبت شده در کارنامه همان نمره قبلی و اصلی است و هیچ تغییری نمیکند.
- در صورت استفاده از تک ماده نیازی نیست زمانی را برای مطالعه بگذارید و انرژی ای صرف کنید زیرا نیاز به شرکت در امتحان مجدد نیست.
- تک ماده روی معدل کل و کنکور هیچ تاثیری ندارد و همان نمره اصلی و واقعی باقی میماند.
- برای دروسی که در آن ضعف دارید و یا فرصت مطالعه ندارید، استفاده از تک ماده یک راهکار خوب محسوب میشود.
امتحان شهریور
- در صورت شرکت در امتحانات شهریور، نمره جدیدی که در امتحان کسب کردید جایگزین نمره قبلی شما میشود.
- برای شرکت مجدد در امتحان شهریور و کسب نمره قبولی نیاز به مطالعه دوباره در تابستان دارید.
- کسب نمره خوب در شهریور ماه میتواند معدل و سوابق تحصیلی شما را بهبود ببخشد.
به صورت کلی اگر در درسی که مردود شده اید ضعف دارید و میدانید که با مطالعه دوباره هم نمره شما افزایش پیدا نمیکند توصیه میکنیم از همان قانون تک ماده برای قبولی خود استفاده کنید ولی اگر در درس مورد نظر میتوانید با کمی مطالعه بیشتر نمره بهتری کسب کنید توصیه میشود در امتحان شهریور شرکت کنید زیرا با کسب نمره بیشتر در امتحان، معدل خود را افزایش میدهید.
اگر شرایط استفاده از قانون تک ماده را نداشته باشیم چه اتفاقی میافتد؟
اگر نه نمره برگه شما و نه نمره سالانه شما، حد نصاب لازم را نداشته باشد، تنها راه قبولی شما در دروسی که مردود شده اید، شرکت مجدد در امتحانات شهریور ماه است.
نکته: در صورتی که شرایط استفاده از تک ماده را دارید، ولی قصد استفاده از آن را ندارید:
- اگر قصد دارید همان سال دانشگاه ثبت نام کنید حتما باید قبل از از ثبت نام، درس مردودی را در شهریور ماه امتحان دهید و قبول شوید.
- اما اگر قصد ندارید در آن سال دانشگاه ثبت نام کنید، میتوانید علاوه بر شهریور ماه، دی و خرداد هم امتحان آن درس را بدهید.
- به شما توصیه میکنیم برای آشنایی بیشتر با تبصره دوازدهم و تک ماده یازدهم ، حتما مقاله صفر تا صد تک ماده را مطالعه کنید.
با کمک مشاوران نوتروفیل بهترین تصمیم را برای استفاده از تک ماده بگیرید
ما در این مقاله به بررسی قانون تک ماده و شرایط استفاده از این قانون پرداختیم و در مورد شرایط تبصره دوازدهم و تک ماده یازدهم به صورت جداگانه صحبت کردیم که اگر به هر دلیلی در درسی مردود شده اید اطلاعات کاملی از تک ماده داشته باشید و سپس با آگاهی کامل در مورد استفاده از قانون تک ماده تصمیم بگیرید. به این نکته توجه داشته باشید که در صورت استفاده از تک ماده دهم و یازدهم و تبصره دوازدهم نمره اصلی کارنامه شما تغییری نمیکند و فقط وضعیت مردودی شما به قبولی تغییر میکند!!!
اگر در درسی مردود شده اید و در استفاده از تک ماده و تبصره تردید دارید، از یک مشاور حاذق و با تجربه کمک بگیرید. مشاوران نوتروفیل با بررسی شرایط تحصیلی و تجزیه و تحلیل کارنامه و شرایط شما میتوانند به شما کمک کنند تا بهترین تصمیم را برای حال و آینده خود بگیرید.
سوالات متداول
آیا تک ماده برای قبولی در رشتههای بدون کنکور موثر است؟
با توجه به اینکه تک ماده روی افزایش معدل تاثیری ندارد و رشتههای بدون کنکور با شرط معدل دانشجو میپذیرند، اگر حداقل معدل مورد نیاز برای رشتههای مدنظر را نداشته باشید باید از شرایط ترمیم معدل استفاده کنید.
حد نصاب قبولی برای هر درس چند است؟
برای قبولی در رشتههای نظری کسب نمره 10 و در رشته های فنی و کارگاهی کسب نمره 12 الزامی است.
شرایط تبصره دوازدهم 1405 چگونه است؟
طبق شرایط تبصره دوازدهم، اگر نمره برگه امتحانی زیر 7 و نمره سالانه 10 یا بالاتر باشد و یا نمره سالانه شما بین 7 تا 10 باشد شما مشمول شرایط تبصره دوازدهم هستید.
چه زمانی برای تک ماده ثبت نام کنیم؟
معمولا بعد از اعلام نتایج، زمانی را برای ثبت نام تک ماده مشخص میکنند.
اگر مشمول شرایط تبصره دوازدهم نبودم چه اتفاقی میافتد؟
اگر مشمول شرایط تبصره دوازدهم نبودید باید در امتحانات شهریور ماه شرکت کنید.