رتبه در سهمیه چیست؟ تفاوت با رتبه کشوری

آیا تا به حال برایتان پیش آمده که با دیدن کارنامه کنکور، بین دو عدد رتبه کشوری و رتبه سهمیه سردرگم بشوید و ندانید که کدام یک ملاک اصلی برای انتخاب رشته است؟

بسیاری از داوطلبان کنکور تصور می‌کنند که معیار قبولی آنها، رتبه کشوری است و آنچه که در انتخاب رشته مهم است رتبه کشوری است ولی برخلاف تصور آن ها ملاک اصلی برای قبولی، رتبه در سهمیه است؛ اما رتبه در سهمیه چیست؟ و چه تفاوتی با رتبه کشوری دارد؟

در ادامه قرار است در مورد رتبه در سهمیه و تفاوت آن با رتبه کشوری صحبت کنیم؛ در ادامه با ما همراه باشید.

رتبه در سهمیه چیست؟

 عددی که بعد از اعمال سهمیه (مناطق، ایثارگری، رزمندگان و …) بر رتبه کشوری داوطلب حاصل می شود، رتبه در سهمیه می گویند. به طورکلی، رتبه در سهمیه نشان دهنده جایگاه داوطلب در میان افرادی است که همان سهمیه شما را دارند. 

به عبارتی دیگر، رتبه در سهمیه براساس سهمیه های کنکور (مناطق، ایثارگران، رزمندگان، خانواده های شهدا) در نظر گرفته می شود که این سهمیه ها تاثیر مثبتی در رتبه دارند.

نکته : رتبه در سهمیه چون نسبت به جامعه آماری کوچک تری محاسبه می شود، نسبت به رتبه کشوری کمتر است.

در ادامه به بررسی انواع سهمیه ها در کنکور سراسری می‌پردازیم:

انواع سهمیه ها در کنکور سراسری

هر ساله، سازمان سنجش به عنوان مجری برگزار کننده کنکور سراسری، شرایط لازم جهت استفاده از هر سهمیه را از طریق دفترچه ثبت نام کنکور سراسری به متقاضیان اطلاع رسانی می کند. در ادامه در مورد انواع سهمیه های کنکور و شرایط استفاده از آنها صحبت می‌کنیم:

1.سهمیه مناطق

یکی از مهم ترین سهمیه های کنکور سراسری، سهمیه مناطق است؛ تمامی داوطلبان کنکور سراسری مشمول این سهمیه هستند. 

کلیه نقاط کشور، براساس رفاه آموزشی و امکان استفاده از این امکانات به 3 منطقه یک، دو و سه تقسیم می گردد. این سهمیه بر اساس محل تحصیل سه سال پایانی دبیرستان، برای هر داوطلب کنکور مشخص می‌شود.

• سهمیه منطقه یک: شامل شهرهای بزرگ و مراکز استان‌ها با امکانات آموزشی بالا و رقابت زیاد است.
• سهمیه منطقه دو: شامل شهرهای متوسط و شهرستان‌ها با امکانات آموزشی متوسط است.
• سهمیه منطقه سه: شامل مناطق محروم و روستایی با امکانات آموزشی کمتر و رقابت پایین‌تر است.

نکته:

• در صورتی که دانش آموزی در مناطق مختلف تحصیل کرده باشد، منطقه مورد اثر در کنکور سراسری برای ایشان منطقه مرفه تر خواهد بود.
• كليه داوطلبان معلول  از جمله(نابينا، ناشنوا، نيمه بينا، نيمه شنوا و معلولين جسمی حركتی)جزو سهميه منطقه 3 محسوب می شوند.
• داوطلبانی كه حداقل دو سال آخر تحصيل خود را در خارج از كشور گذرانده اند،جزو منطقه 3 محسوب می گردند.

برای آشنایی بیشتر با سهمیه مناطق، پیشنهاد می‌کنیم مقاله سهمیه مناطق در کنکور را مطالعه کنید.

2.سهمیه ایثارگران 25 درصدی

سهمیه ایثارگران ۲۵ درصد به همسر و فرزندان شهدا و مفقودالاثران، جانبازان ۲۵ درصد و بالاتر و همسر و فرزندان آنها و آزادگان و همسر و فرزندان آنها تعلق می‌گیرد.

برای آشنایی بیشتر با سهمیه و چگونگی استفاده از آن، حتما مقاله سهمیه ایثارگران در کنکور را مطالعه کنید.

3.سهمیه ایثارگران 5 درصدی

۵ درصد از کل ظرفیت پذیرش کنکور سراسری به دارندگان سهمیه ایثارگران ۵ درصدی اختصاص دارد. جانبازان زیر ۲۵ درصد، همسر و فرزندان آنها و همسر و فرزندان رزمندگان با حداقل ۶ ماه حضور داوطلبانه در جبهه مشمول این سهمیه می‌شوند.

• نکته:داوطلب در هر یک از مقاطع تحصیلی تنها یک بار امکان استفاده از سهیمه ایثارگران 5 و 25 درصدی خود را دارد حتی در صورتی که ایشان انصراف از تحصیل داده و یا با استفاده از سهمیه در کنکور، قبولی برای ایشان در دانشگاهی صادر گردد، امکان استفاده مجدد از سهمیه را در آن مقطع ندارد!!!

برای اطلاع از تاثیر درصد های مختلف جانبازی، پیشنهاد می‌کنیم مقاله تاثیر سهمیه جانبازی در کنکور را مطالعه کنید.

4.سهمیه رزمندگان

این سهمیه به کسانی تعلق می‌گیرد که حداقل ۶ ماه سابقه حضور داوطلبانه در جبهه جنگ تحمیلی را در بازه سال ۱۳۵۹ تا سال ۱۳۶۷ داشته باشند. توجه کنید که این سهمیه به خود رزمندگان تعلق دارد و فرزندان یا همسر این افراد نمی‌توانند از این سهمیه استفاده کنند. آمارها نشان می‌دهد که تعداد شرکت‌کنندگانی که مشمول سهمیه رزمندگان هستند، با توجه به جمعیت کل داوطلبان کنکور بسیار کم است و باقی‌مانده ظرفیت این سهمیه، بین سایر سهمیه‌های کنکور سراسری تقسیم می‌شود.

5. سهمیه خانواده شهدا

این سهمیه فقط شامل پدر، مادر و فرزند شهید می‌شود، پس نوه شهید یا برادرزاده شهدا مشمول سهمیه خانواده شهدا نیستند. ظرفیت این سهمیه بستگی به تعداد شرکت‌کنندگانی دارد که از این سهمیه استفاده می‌کنند و جمعیت مشمولان این سهمیه به نسبت سایر سهمیه‌ها کمتر است.

6.سهمیه مناطق محروم

در دفترچه انتخاب رشته هر سال تعدادی کد رشته خاص به سهمیه مناطق محروم اختصاص دارد. این سهمیه مخصوص تعدادی از استان‌های کشور است و کل استان‌ها را شامل نمی‌شود. نکته مهم در مورد این کد رشته‌ها این است که فقط دانش‌آموزان بومی شهرستان‌های محروم می‌توانند این رشته‌ها را انتخاب کنند.
پس شانس قبولی در این رشته‌ها برای ساکنین مناطق محروم بیشتر است، چون حداقل ۴٠ درصد کد رشته محل‌های مربوط به دانشگاه‌های واقع در این استان‌ها، به داوطلبان همان استان اختصاص دارد. البته برای رشته‌های دندان‌پزشکی، پزشکی و داروسازی ۳٠ درصد کد رشته محل‌های مربوط به دانشگاه‌های واقع در این استان‌ها به داوطلبان بومی همان استان اختصاص دارد.

7.سهمیه بهیاران

از سال ۱۴٠۲ تا ۱۴٠۶ حداکثر ۵ درصد از ظرفیت رشته‌های پرستاری، اتاق عمل و هوشبری به بهیاران اختصاص یافته است. البته برای بهره بردن از این سهمیه، این افراد لازم است دیپلم بهیاری و دست‌کم سه سال سابقه خدمت داشته باشند. به‌علاوه در صورتی سهمیه بهیاری برای این داوطلبان تأثیر داده می‌شود که حداقل ۷٠ درصد نمره آخرین فرد پذیرفته شده در آن کد رشته را کسب کرده باشند.

• رشید جعفرپور، رئیس بسیج اساتید وزارت علوم، تحقیقات و فناوری در خصوص جزئیات سهمیه کنکور 1405 توضیح داد که : افرادی که در جنگ تحمیلی دوم و سوم آسیب دیده‌اند و به درجه جانبازی رسیده‌اند، طبق قانون می‌توانند از سهمیه جانبازی در کنکور در مقاطع مختلف استفاده کنند.

آخرین رتبه مجاز در سهمیه نهایی چیست؟

آخرین رتبه مجاز در سهمیه نهایی نشان دهنده رتبه آخرین نفریست که در هر یک از سهمیه های ایثارگران، سهمیه های مناطق در کنکور سراسری و… مجاز به انتخاب رشته شده است.آخرین رتبه مجاز در سهمیه نهایی برای هر یک از گروه های آزمایشی با یکدیگر متفاوت می باشد. یعنی اگر رتبه شما بیشتر از آخرین نفر باشد، نشان دهنده آن است که شما نمی توانید در دوره های روزانه و نوبت دوم انتخاب رشته کنید.

رتبه کشوری چیست؟

رتبه کشوری همان رتبه فرد، بدون در نظر گرفتن سهمیه های کنکور سراسری می باشد، که تنها برای نشان دادن جایگاه و رتبه فرد در بین تمامی افراد شرکت کننده در گروه آزمایشی خود می باشد به عبارتی یعنی همان رتبه خالص داوطلب در کنکور سراسری. به طور کلی رتبه کشوری نقش چندانی در انتخاب رشته ندارد و تمرکز بیشتر برای انتخاب رشته در رتبه در سهمیه هست.

تفاوت رتبه در سهمیه با رتبه کشوری

رتبه کشوری، عملکرد داوطلب را بدون در نظر گرفتن جنسیت یا داشتن سهمیه، در میان تمامی شرکت کنندگان کنکور در سراسر کشور می‌سنجد؛ اما رتبه در سهمیه، جایگاه داوطلب را فقط در بین افرادی مشخص می‌کند که دارای سهمیه های خاص هستند؛ یعنی داوطلب با افرادی که دارای سهمیه هستند مقایسه می شود نه براساس تمامی افرادی که در کنکور سراسری شرکت کرده اند.

برای انتخاب رشته کنکور کدام رتبه مهم است؟

رتبه اصلی در کارنامه کنکور رتبه در سهمیه است و برای انتخاب رشته هم رتبه در سهمیه ملاک و معیار قبولی است. رتبه کشوری تاثیری ندارد و فقط برای بررسی عملکرد داوطلب با بقیه داوطلبان سراسر کشور است.

• تحلیل کارنامه کنکور  یکی از مهم ترین فرایندهای کنکور است.در این کارنامه نتیجه یک سال زحمت و تلاش بی وقفه داوطلبین به نمایش در می آید ، کارنامه ای که مهمترین اطلاعات برای یک انتخاب رشته اصولی را در دل خود جا داده است.بیشتر داوطلبان ممکن است با دیدن کارنامه کنکور سردرگم شوند که هر بخش این کارنامه نشان دهنده چه چیزی است و کدام قسمت مهم تر است.

کلام آخر

در این مقاله سعی کردیم مفهوم رتبه در سهمیه و تفاوت آن را با رتبه کشوری بیان کنیم؛ رتبه در سهمیه ملاک اصلی برای قبولی است و رتبه کشوری چیزی جز بررسی عملکر فرد نسبت به تمامی داوطلبان کنکور نیست؛ پس برای انتخاب رشته کنکور، باید به رتبه در سهمیه خود نگاه کنید!!!توصیه می‌کنیم با کمک پنل تخمین رتبه، رتبه احتمالی خود را بدون اعمال سهمیه ببینید و برای اولویت‌بندی مطالعاتی خود از آن کمک بگیرید.